Veerkracht in tijden van verandering

Wat kunnen we leren over veerkracht in de topsport?

Er zijn vier cruciale succesfactoren: teamwork, strategie, data en impact. Dit geldt zowel voor grote digitale transformaties als voor topsport. In deze reeks artikelen spreken managementconsultants van Anderson MacGyver met meervoudig roeikampioene Lisa Bruijnincx. Sinds april maakt Lisa deel uit van TeamNL 2025 en eind september won ze haar eerste wereldtitel bij de senioren. In deze blog... Lisa Folkertsma-Sijtsma, managementconsultant bij Anderson MacGyver, spreekt met haar over mentale veerkracht in tijden van verandering: wat kunnen organisaties leren van een roeiteam voor hun digitale transformatie?

Het vinden van de juiste balans tussen ambitie en motivatie.

Lisa roeit al sinds 2022 in de vierpersoons skiff en sinds 2025 doet ze dat voor TeamNL. In de topsport draait alles om topprestaties, maar hoe zorg je ervoor dat het ook leuk blijft?

“Toen ik roeide in de categorie onder 23, genoot ik enorm van het presteren, maar je behaalt niet altijd het resultaat dat je wilt of voor ogen hebt. Daar heb ik veel van geleerd en het zette me aan het denken over waar ik eigenlijk voor roeide. De conclusie was om meer in het moment te leven.” Die mentale verschuiving, van puur focussen op prestatie naar aanwezig zijn in het hier en nu, is cruciaal, zowel in de sport als in het bedrijfsleven.

Tussensprints op weg naar de finish.

Wanneer Lisa Folkertsma-Sijtsma vraagt ​​of Lisa dagelijks nadenkt over langetermijndoelen, antwoordt Lisa: "Als alles goed gaat, helpt dat zeker. Maar als het bijvoorbeeld regent, raak ik gefrustreerd en motiveert een toekomstig doel me op dat moment niet."

Lisa is momenteel volledig gefocust op het roeien, maar ze voelt al de drang om haar geest op een andere manier te gebruiken dan voor het roeiteam of boottechnieken. Binnen het team wordt bijvoorbeeld veel gebreid en gehaakt, wat een tastbaar en haalbaar eindresultaat oplevert.

Net als in de sport vereist een digitale transformatie ook een evenwicht tussen ambitie op de lange termijn en motivatie op de korte termijn. Lisa Folkertsma-Sijtsma benadrukt dat dit even belangrijk is bij een (digitale) transformatie. “Een transformatie is over het algemeen een proces van lange duur. Het opdelen van doelen kan helpen om de motivatie binnen een organisatie hoog te houden. Het is ook belangrijk om kleine successen op de korte termijn te vieren.”

De kracht van vaste rituelen – samen door alle omstandigheden heen.

Lisa legt uit dat haar team elke twee weken even kort overlegt hoe het met iedereen gaat. "Soms bespreken we de weersvoorspelling. Als je zegt dat het stormachtig wordt, is het meteen duidelijk dat iedereen je wat ruimte en rust moet gunnen."

Korte, frequente check-ins helpen ook de teamcohesie binnen organisaties te versterken en spanningen vroegtijdig te signaleren. Lisa Folkertsma-Sijtsma herkent dit in organisaties die een transformatie doormaken. Dagelijkse check-ins worden gehouden om te beoordelen hoe het werk vordert, waar mensen vastlopen en waar ondersteuning nodig is.

De juiste mindset

“Bedrijven die een digitale transformatie doormaken, stuiten vaak op weerstand of twijfel. Welke mindset helpt je om door te zetten, vooral wanneer het moeilijk wordt?” vraagt ​​Lisa Folkertsma-Sijtsma.

Lisa legt uit dat het hogere doel van het team Los Angeles 2028 is, de Olympische Spelen. "De weg naar dat doel geeft ons ruimte om te experimenteren, maar in deze fase moeten we ook durven te falen om te leren en te optimaliseren voor het hogere doel. Het hele team moest daaraan wennen, want het betekent dat dingen op korte termijn niet altijd gaan zoals je wilt, maar dat kan wel leiden tot betere prestaties op de Olympische Spelen."

Organisaties kunnen op verschillende manieren veranderen: soms door middel van een goed doordacht plan, soms door te experimenteren, fouten te maken en weer verder te gaan. Welke veranderingsstrategieën er ook worden gebruikt, het is belangrijk om ruimte te laten voor weerstand en te zorgen voor duidelijke communicatie en de juiste begeleiding.

Synchroon bewegen: vertrouwen als basis voor succes

Vertrouwen binnen een roeiteam is essentieel voor teamprestaties. Maar hoe creëer je wederzijds vertrouwen en heldere communicatie binnen het team, vooral onder hoge druk?
“Als de druk hoog is, wil je dat bepaalde processen al op hun plaats zijn. Ik geef het bevel, en op dat moment is er geen tijd voor discussie. De uiteindelijke race wordt ook altijd een week van tevoren geoefend en gevisualiseerd.”

Lisa Folkertsma-Sijtsma beaamt dat oefenen en visualiseren ook veelvuldig worden gebruikt in het bedrijfsleven. "Bij Anderson MacGyver noemen we dit situatieschetsen. Wanneer mensen nieuwe rollen en verantwoordelijkheden krijgen, nemen we de nieuwe dagelijkse werkwijze met hen door. Dit neemt onzekerheid weg en zorgt ervoor dat mensen beter voorbereid zijn op de nieuwe situatie."

Terugkijken om vooruit te komen

“Roeien wordt gezien als een project van vier jaar, met de Olympische Spelen in Los Angeles in 2028 als doel. Dat maakt evaluatie enorm belangrijk. Als team bespreken we altijd wat er verbeterd had kunnen worden of wat behouden moet blijven. Binnen TeamNL als geheel worden er ook evaluaties uitgevoerd op basis van teamcombinaties en prestaties. Dit betekent dat we evaluatiemomenten op verschillende niveaus hebben. We nemen hier altijd de tijd voor en plannen de evaluatie zelfs in voordat de uiteindelijke uitslag bekend is.”

Lisa Folkertsma-Sijtsma herkent dit ook bij organisaties die een (digitale) transformatie doormaken. Bij elke transformatie is het belangrijk om te definiëren wat je gaat meten en dit ook daadwerkelijk te volgen. Zo kun je waar nodig bijsturen om je doel te bereiken. Net zo belangrijk is het om regelmatig samen met de betrokken teams te evalueren: hoe ervaren zij de verandering tot nu toe, wat gaat goed en wat kan er verbeterd worden?

Veerkracht als kern van duurzame transformatie

Zoals Federer ooit zei: “De besten ter wereld zijn niet de besten omdat ze elk punt winnen, maar omdat ze weten dat ze keer op keer zullen verliezen en hebben geleerd hoe ze daarmee om moeten gaan.”

Veerkracht betekent niet dat alles altijd goed gaat, maar dat je leert omgaan met tegenslagen, onzekerheid en verandering. Dit geldt in de topsport en voor elke organisatie die een transformatie doormaakt.

De ware kracht schuilt in een team dat blijft leren, reflecteren en elkaar vertrouwen, vooral wanneer de druk toeneemt. Want alleen dan kom je vooruit, letterlijk en figuurlijk.